فلوکستین یا پروزاک(Fluoxetine) یک داروی ضدافسردگی(Anti-depressant) و از خانواده داروهای مهارکننده های انتخابی بازجذب سروتونین(SSRI) است. سروتونین ماده ای در بدن است که کاهش آن سبب عدم تعادل روانی، علائم افسردگی، خواب آلودگی، نگرانی و … می شود. در حقیقت با مصرف فلوکستین، میزان این ماده در بدن افزایش یافته و سبب بهبود علائم افسردگی و اضطراب می شود. این دارو به شکل کپسول های ۱۰ و ۲۰ میلی گرمی در بازار رایج است.

موارد استفاده فلوکستین و کاربرد آن

فلوکستین برای درمان افسردگی، اختلال وسواسی جبری، بعضی از اختلالات خوردن و حملات ترس (حملات ناگهانی و غیرقابل پیش بینی ترس و نگرانی شدید) و بعضی از انواع سندرم پیش از قاعدگی استفاده می شود. این دارو بسته به نظر پزشک ممکن است برای مشکلات دیگری مثل درمان الکلیسم (اعتیاد به الکل)، اختلال نقص توجه، اختلال شخصیت مرزی، اختلالات خواب، سردرد، بیماری های روانی، اختلال استرس پس از سانحه، چاقی، مشکلات جنسی و فوبیا (ترس) نیز تجویز شود.

نحوه مصرف فلوکستین

فلوکستین بسته به بیماری فرد در مقادیر (دوز) و دفعات مختلفی در روز مصرف می شود. برای مصرف فلوکستین با توجه به بیماری و مشکل خاص شما، پزشک دستور مصرف صادر می کند. بسیار مهم است که مصرف دارو را تا زمانی که پزشک تجویز کرده ادامه دهید، حتی اگر فکر می کنید که مشکل شما بهبود یافته است. بعضی از بیماری ها با قطع ناگهانی دارو، بدتر می شوند و باید کم کم اقدام به قطع دارو نمود. همچنین برای تاثیر اولیه دارو بین 1 تا 2 هفته زمان لازم است و حدود 4 تا 5 هفته طول می کشد که دارو اثرات کامل خود را نشان دهد. هرگز بدون مشورت با پزشک اقدام به قطع مصرف دارو نکنید.

عوارض جانبی فلوکستین

تهوع، خواب آلودگی، سرگیجه، اضطراب، مشکل در بینایی، کاهش اشتها، خستگی، عرق کردن و یا خمیازه کشیدن، ضعف، کاهش وزن، تغییر در میل و توانایی جنسی، گلو درد، گرفتگی عضلات و خشکی دهان ممکن است هنگام استفاده از این دارو رخ دهد. اگر هر یک از عوارض ذکر شده، رخ داد، سریعا با پزشکتان در این زمینه مشورت کنید. اگر شما مبتلا به دیابت هستید، فلوکستین ممکن است برروی سطح قندخون شما تاثیر بگذارد، به همین دلیل سطح قندخون خود را هنگام مصرف دارو به طور منظم کنترل نمایید و نتیجه آنها را با پزشکتان درمیان گذارید.

آیا فلوکستین یک داروی نشاط آور است؟

اینکه فلوکستین را نشاط آور بدانیم باور اشتباهی است. موادی به عنوان نشاط آور محسوب می شوند که فرد پس از مصرف آن سریعا احساس نشاط کند یا اعلام کند احساس خوبی دارد. اما داروهایی که برای درمان افسردگی یا اضطراب مورد استفاده قرار می گیرند نشاط آور نیستند. دارویی مثل فلوکستین که قرار است چندماه مصرف شود تا خلق را بالا ببرد، نشاط آور محسوب نمی شود. کسی که خلق پایینی دارد پس از مدتی که دارو را مصرف کند، خلق او نرمال می شود که این هم بعد از حداقل ۵ هفته شروع می شود. حتی در مواردی که بالا رفتن خلق بیش از حد مطلوب اتفاق بیفتد، پزشک مصرف دارو را قطع می کند. بنابراین کسی که افسرده نیست و بخواهد از فلوکستین برای افزایش نشاط استفاده کند، دچار عوارض نامطلوب مصرف خودسرانه دارو می شود.

آیا فلوکستین برای کاهش وزن مناسب است؟

یکی از عوارضی که برای فلوکستین در نظر گرفته می شود کاهش وزن است اما وقتی از عوارض یک دارو صحبت می شود ممکن است فقط در یک نفر رخ دهد و قرار نیست در همه کسانی که از دارو استفاده می کنند دیده شود. یکی از علائم افسردگی بی اشتهایی است که اتفاقا برخی افراد پس از مصرف فلوکستین و بهبود افسردگی، اشتها پیدا کرده و ممکن است حتی وزن اضافه کنند. این است که کاهش وزن بر اثر فلوکستین ۱۰۰درصد نیست. به علاوه، در همان افرادی هم که بر اثر مصرف فلوکستین وزن کم کرده اند، این کاهش وزن محدود بوده و به این صورت نیست که چندماه فلوکستین مصرف کنند و هرماه مقداری وزن کم کنند. بعد از چندماه کاهش وزن متوقف می شود زیرا بدن به دارو عادت می کند. معمولا عوارض دارویی در شروع مصرف رخ می دهند، کاهش وزن بر اثر مصرف فلوکستین هم همین طور است. اگر کسی افسرده نباشد و فلوکستین را فقط به عنوان داروی کاهنده وزن مصرف کند عوارض جانبی زیاد و ناراحت کننده ای را متحمل خواهد شد؛ چرا که این دارو اصولا به عنوان داروی کاهش وزن درنظر گرفته نمی شود.

فراموش نکنید

• از مصرف خودسرانه این دارو هم مانند سایر داروها بپرهیزید.

• فلوکستین در ابتدای درمان ممکن است سبب بروز افکار خودکشی شود، حتما مراقب علایم هشدار دهنده باشید.

• فلوکستین به تدریج و از طریق دستگاه گوارش جذب می شود. بنابراین به هیچ عنوان نباید دارو را جوید یا آن را به صورت شکسته مصرف کرد.

• اثرات درمانی فلوکستین پس از چند هفته مصرف بروز پیدا می کند؛ بنابراین در ابتدای درمان ناامید نشده و مصرف آن را بدون اطلاع پزشک متخصص قطع نکنید.

• درصورت بروز هرنوع علائم ناراحت کننده از جمله مشکلات گوارشی، بیقراری، اختلالات خواب و … پزشک خود را در جریان بگذارید. ممکن است تغییر دوز یا تعداد دفعات مصرف نیاز باشد.

• درصورت بروز مشکلات جنسی پس از مصرف پروزاک، حتما موضوع را با پزشک خود مطرح کنید. در بررسی علت این امر ممکن است داروی دیگری تجویز شود.

• از مصرف خودسرانه این دارو برای درمان چاقی، افزایش نشاط، اختلالات خواب یا بهبود عملکرد جنسی پرهیز کنید. همه تاثیرات فلوکستین باید طبق نظر پزشک باشد.

• نشاط آور دانستن فلوکستین باور اشتباهی است. این دارو می تواند باعث بالا رفتن خلق تا سطح نرمال در افراد افسرده شود. دارویی که باید چندماه مصرف شود تا خلق را بالا ببرد، نشاط آور محسوب نمی شود.

• فلوکستین داروی کاهش وزن نیست، و مصرف خودسرانه این دارو به منظور کاهش وزن عوارض جدی به دنبال دارد.

راحله کمار – روانشناس بالینی

به ما بپیوندید:

وب سایت: www.kayhanclinic.com

اینستاگرام: @kayhanclinic

معرفی داروهای روانپزشکی – فلوکستین

فرستادن دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.